Διεθνής διάκριση για Κρητικιά ακαδημαϊκό: Νέα δεδομένα για τη σχιζοφρένεια – Αλλάζουν όσα γνωρίζαμε

Η Εύα Μαρία Τσαπάκη του ΑΠΘ παρουσιάζει στις ΗΠΑ μελέτη που ανατρέπει την κλασική αντίληψη, δείχνοντας ότι η σχιζοφρένεια δεν είναι μία νόσος αλλά φάσμα διαταραχών, όπου γονίδια και περιβάλλον αλληλεπιδρούν καθοριστικά

«Χρειάζεται να δούμε τη σχιζοφρένεια αλλιώς: όχι ως «μυστήριο», αλλά ως ένα πολύπλοκο βιολογικό και περιβαλλοντικό παζλ που αρχίζει πλέον να αποκωδικοποιείται από την επιστήμη.» Η διεθνής διάκριση της Κρητικιάς ακαδημαϊκού Εύας Μαρίας Τσαπάκη φέρνει στο προσκήνιο νέα δεδομένα για τη σχιζοφρένεια, αναδεικνύοντας μια πιο σύγχρονη και πολυεπίπεδη προσέγγιση για μια από τις πιο παρεξηγημένες ψυχιατρικές διαταραχές.

Η σχιζοφρένεια ως φάσμα, όχι ως μία νόσος

Μιλώντας στο CRETAONE 102,3 και στην Αντιγόνη Ανδρεάκη, η Επίκουρη Καθηγήτρια Ψυχιατρικής του ΑΠΘ παρουσίασε τα ευρήματα της ερευνητικής της ομάδας, τα οποία έχουν ήδη προσελκύσει διεθνές ενδιαφέρον μετά την παρουσίασή τους σε συνέδριο στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως εξηγεί: «το βασικό συμπέρασμα είναι πως δεν υπάρχει μία απλή απάντηση στο ερώτημα αν η σχιζοφρένεια κληρονομείται ή δημιουργείται».

Αντίθετα, πρόκειται για αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης γονιδίων και περιβάλλοντος. Η σύγχρονη ψυχιατρική έχει πλέον εγκαταλείψει την αντίληψη της σχιζοφρένειας ως μιας ενιαίας νόσου και τη θεωρεί ως φάσμα διαταραχών.

«Σε αυτό το φάσμα, άλλοι ασθενείς εμφανίζουν ισχυρότερη γενετική επιβάρυνση από τη γέννησή τους, ενώ σε άλλους καθοριστικό ρόλο παίζουν περιβαλλοντικοί παράγοντες. Αυτή η προσέγγιση οδηγεί αναπόφευκτα στην ανάγκη για εξατομικευμένη αντιμετώπιση κάθε περίπτωσης.»

Η Επίκουρη Καθηγήτρια Ψυχιατρικής του ΑΠΘ, Εύα Μαρία Τσαπάκη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Έγκλημα στη Ρόδο: Μαχαίρωσε με μανία 42χρονη μέσα στο σπίτι όπου εργαζόταν ως οικιακή βοηθός

Τα νέα ευρήματα της έρευνας

Η μελέτη της ομάδας του ΑΠΘ έρχεται να ενισχύσει αυτή τη νέα οπτική, καθώς εντόπισε σημαντικές συνδέσεις ανάμεσα σε μεταβολικές, ανοσολογικές και ορμονικές αλλαγές και σε συγκεκριμένα απεικονιστικά ευρήματα στον εγκέφαλο.

Με τη βοήθεια σύγχρονων μαγνητικών τομογραφιών υψηλής ευκρίνειας, οι επιστήμονες μπορούν πλέον να συσχετίσουν τη βιολογία του εγκεφάλου με τη συμπεριφορά και τα κλινικά συμπτώματα, ανοίγοντας νέους δρόμους κατανόησης της νόσου.

Δύο διαφορετικές «διαδρομές» της νόσου

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η διάκριση ανάμεσα σε διαφορετικούς τύπους εκδήλωσης της διαταραχής. «Από τη μία πλευρά υπάρχει ο νευροαναπτυξιακός τύπος, που συνδέεται περισσότερο με γενετική ευαλωτότητα από τη γέννηση.

Από την άλλη, ο επίκτητος τύπος φαίνεται να επηρεάζεται κυρίως από περιβαλλοντικούς παράγοντες, όπως η χρήση ουσιών, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την κάνναβη, αλλά και οργανικά αίτια όπως η επιληψία ή τα αυτοάνοσα νοσήματα.»

Όπως υπογραμμίζει η κ. Τσαπάκη, ακόμη και η δόση και η σύσταση των ουσιών μπορούν να παίξουν καθοριστικό ρόλο στην εκδήλωση ψυχωσικών επεισοδίων.

Η σημασία της σωστής διάγνωσης

Η διάκριση αυτή δεν είναι θεωρητική, αλλά έχει άμεση επίδραση στη θεραπευτική προσέγγιση. Η σωστή αναγνώριση του υποτύπου κάθε ασθενούς επιτρέπει πιο στοχευμένες παρεμβάσεις, καθώς μια ψύχωση με αυτοάνοσο υπόβαθρο αντιμετωπίζεται διαφορετικά από μια νευροαναπτυξιακής προέλευσης. Το αποτέλεσμα είναι καλύτερη πρόγνωση και πιο αποτελεσματική θεραπεία.

Η επιστήμη απέναντι στο στίγμα

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη μάχη κατά του κοινωνικού στίγματος. «Η σχιζοφρένεια δεν αποτελεί κάτι «μυστηριώδες» ή ανεξήγητο, αλλά ένα σύνολο νοσημάτων με σαφή βιολογική βάση.

Η επιστημονική γνώση,αποτελεί βασικό εργαλείο αποστιγματισμού, καθώς η κατανόηση οδηγεί τόσο σε έγκαιρη διάγνωση όσο και σε αποτελεσματικότερη θεραπεία.»