Η θέση της Κρήτης στον χάρτη δεν είναι καθόλου τυχαία – Το νησί βρίσκεται σε μία από τις πιο ενεργές γεωδυναμικά περιοχές της Ευρώπης

Οι σεισμοί αποτελούν γνώριμο φαινόμενο για τους κατοίκους της Κρήτης. Πίσω όμως από τις δονήσεις που κατά καιρούς γίνονται αισθητές στο νησί βρίσκεται μια τεράστια γεωλογική διαδικασία που εξελίσσεται αδιάκοπα εδώ και εκατομμύρια χρόνια.

Η Κρήτη βρίσκεται κοντά στο Ελληνικό Τόξο, στην ευρύτερη ζώνη σύγκλισης της Αφρικανικής με την Ευρασιατική λιθοσφαιρική πλάκα. Η περιοχή θεωρείται ιδιαίτερα σεισμικά ενεργή.

Τι συμβαίνει κάτω από την Κρήτη;

Οι τεκτονικές πλάκες δεν είναι ακίνητες.

Κινούνται εξαιρετικά αργά, σε χρονικές κλίμακες που ο άνθρωπος δεν μπορεί να αντιληφθεί χωρίς ειδικά όργανα.

Στην περιοχή νότια της Ελλάδας, η αφρικανική λιθόσφαιρα βυθίζεται κάτω από την περιοχή του Αιγαίου. Η διαδικασία αυτή ονομάζεται καταβύθιση.

Η Κρήτη βρίσκεται στην ευρύτερη περιοχή πάνω από αυτή την ενεργή ζώνη.

Από εκεί προέρχονται οι σεισμοί;

Η συνεχής κίνηση προκαλεί παραμορφώσεις και συσσώρευση τάσεων στα πετρώματα.

Όταν οι τάσεις ξεπεράσουν την αντοχή ενός ρήγματος, μπορεί να υπάρξει απότομη μετατόπιση και να απελευθερωθεί ενέργεια με τη μορφή σεισμικών κυμάτων.

Αυτός είναι ο βασικός μηχανισμός πίσω από τους τεκτονικούς σεισμούς.

Δεν σημαίνει βέβαια ότι κάθε σεισμός της Κρήτης δημιουργείται στο ίδιο ρήγμα ή ακριβώς με τον ίδιο μηχανισμό. Η γεωλογία της περιοχής είναι πολύ πιο σύνθετη.

Μια διαδικασία που δεν σταματά

Η εικόνα ενός σταθερού εδάφους είναι στην πραγματικότητα παραπλανητική.

Σε γεωλογικό χρόνο, ολόκληρη η περιοχή παραμορφώνεται και μετακινείται.

Οι κινήσεις είναι συνήθως τόσο μικρές ώστε απαιτούνται δορυφορικές γεωδαιτικές μετρήσεις και δίκτυα GNSS/GPS για να καταγραφούν.

Η Κρήτη, λοιπόν, δεν βρίσκεται απλώς πάνω σε ένα «κομμάτι γης» που παραμένει ακίνητο. Αποτελεί τμήμα ενός τεράστιου και διαρκώς εξελισσόμενου γεωδυναμικού συστήματος.

Και αυτό που για εμάς μοιάζει με σταθερό έδαφος, σε βάθος εκατομμυρίων ετών βρίσκεται σε συνεχή κίνηση.