Κρήτη: Το «απόβλητο» που έγινε χρυσός – Η καινοτομία που μειώνει το πότισμα έως 50%

Η καινοτομία που ενώνει αγρότες, κτηνοτρόφους και δήμους γύρω από το νερό

Η αξιοποίηση του μαλλιού των προβάτων ως εδαφοβελτιωτικού υλικού που μπορεί να μειώσει έως και κατά 50% τις ανάγκες άρδευσης, η εφαρμογή «έξυπνων» συστημάτων διαχείρισης νερού σε αγροτικές και τουριστικές εγκαταστάσεις, αλλά και η ανάγκη εκπαίδευσης των επαγγελματιών στις σύγχρονες απαιτήσεις της αγοράς, βρέθηκαν στο επίκεντρο της συνέντευξης που παραχώρησε στο CRETAONE 102,3 ο υπεύθυνος δικτύωσης του Μεσογειακού Κέντρου Ικανοτήτων Αγροτοδιατροφής (MACC), Γιώργος Μανουσάκης.

Ο κ. Μανουσάκης, μιλώντας στην εκπομπή Newsroom και στον Γιάννη Ραψομανίκη, περιέγραψε μια νέα πραγματικότητα για τον πρωτογενή τομέα, τονίζοντας ότι ο ρόλος του αγρότη και του κτηνοτρόφου μεταβάλλεται ραγδαία.

Όπως ανέφερε, ο παραγωγός του μέλλοντος δεν θα αρκεί να διαθέτει μόνο εμπειρικές γνώσεις, αλλά θα χρειάζεται να συνδυάζει επιστημονικά πεδία, τεχνολογία, περιβαλλοντική γνώση και σύγχρονες πρακτικές διαχείρισης, προκειμένου να ανταποκρίνεται στις νέες προκλήσεις της αγροτικής παραγωγής.

Από πρόβλημα διαχείρισης σε πολύτιμο προϊόν

Κεντρικό θέμα της συζήτησης αποτέλεσε η πρωτοποριακή επιχειρηματική δραστηριότητα της αξιοποίησης του μαλλιού των προβάτων, το οποίο υλοποιεί το MACC με τους Μύλους Κρήτης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Καίτη Φίνου για Γωγώ Μαστροκώστα: «Πώς έφυγε από καρκίνο; Δεν έφυγε από καρκίνο. Τον ξεπέρασε»

Ο κ. Μανουσάκης εξήγησε ότι το εγχείρημα γεννήθηκε από ένα διαχρονικό πρόβλημα που αντιμετώπιζαν οι κτηνοτρόφοι της Κρήτης, ότι μετά την κουρά των προβάτων, μεγάλες ποσότητες μαλλιού κατέληγαν να απορρίπτονται χωρίς καμία αξιοποίηση.

«Είδαμε ότι υπήρχε ένα πρόβλημα στην Κρήτη. Οι κτηνοτρόφοι κούρευαν τα πρόβατα και τα μαλλιά βρίσκονταν πεταμένα δεξιά και αριστερά. Δεν αξιοποιούσαν ένα προϊόν που έβγαζαν τα ζώα τους», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Αναζητώντας λύσεις που εφαρμόζονται διεθνώς, το MACC με τους Μύλους Κρήτης, προχώρησε στη δημιουργία μιας μονάδας επεξεργασίας, μετατρέποντας το μαλλί σε εδαφοβελτιωτικό προϊόν.

Σύμφωνα με τον κ. Μανουσάκη, το μαλλί διαθέτει εξαιρετική ικανότητα συγκράτησης υγρασίας στο έδαφος. «Αν το βάλουμε στους αγρούς, μειώνουμε το πότισμα, απ’ ό,τι φαίνεται, έως και κατά 50%», είπε χαρακτηριστικά.

Λύση απέναντι στη λειψυδρία και το ενεργειακό κόστος

Ο υπεύθυνος δικτύωσης του MACC συνέδεσε το συγκεκριμένο εγχείρημα με το ευρύτερο ζήτημα της διαχείρισης των υδάτινων πόρων στην Κρήτη.

Όπως τόνισε, το πρόβλημα δεν είναι αποκλειστικά η ποσότητα του διαθέσιμου νερού, αλλά κυρίως ο τρόπος διαχείρισής του.

Η δυνατότητα σημαντικής μείωσης των αναγκών άρδευσης αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος άντλησης νερού μέσω γεωτρήσεων παραμένει υψηλό τόσο για τους παραγωγούς όσο και για τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης.

Ήδη, σύμφωνα με τον κ. Μανουσάκη, το ενδιαφέρον από δήμους της Κρήτης είναι έντονο, καθώς εξετάζεται η αξιοποίηση του προϊόντος σε χώρους πρασίνου. Αναφέρθηκε συγκεκριμένα σε επαφές με τους δήμους Ηρακλείου, Μινώα Πεδιάδας (Αρκαλοχώρι), Σητείας και Χανίων, ενώ όπως είπε, το εγχείρημα έχει βρει υποστήριξη και σε επίπεδο Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας.

Στόχος οι 400 τόνοι μαλλιού το 2026

Αναφερόμενος στα πρώτα αποτελέσματα του προγράμματος, ο κ. Μανουσάκης γνωστοποίησε ότι κατά την προηγούμενη χρονιά συγκεντρώθηκαν περίπου 100 τόνοι μαλλιού.

Όπως εξήγησε, οι αρχικές ποσότητες περιορίστηκαν λόγω γραφειοκρατικών διαδικασιών και αδειοδοτήσεων που έπρεπε να ολοκληρωθούν για μια δραστηριότητα η οποία ουσιαστικά δεν υπήρχε μέχρι σήμερα στην Ελλάδα.

Για τη φετινή χρονιά ο στόχος ανεβαίνει σημαντικά. «Στόχος μας είναι να ξεπεράσουμε τους 400 τόνους», ανέφερε, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι υπάρχουν πολύ μεγαλύτερες δυνατότητες ανάπτυξης, δεδομένου του μεγάλου ζωικού κεφαλαίου που διαθέτει η Κρήτη.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το πρόγραμμα δημιουργεί και ένα νέο εισόδημα για τους κτηνοτρόφους.

Αντί το μαλλί να θεωρείται απόβλητο, πλέον αποκτά οικονομική αξία, καθώς όσοι το παραδίδουν στη μονάδα θα έχουν ανταποδοτικό οικονομικό όφελος.

Ενδείξεις για βελτίωση της ποιότητας των καλλιεργειών

Ο κ. Μανουσάκης αποκάλυψε επίσης ότι τα μέχρι σήμερα πειραματικά αποτελέσματα δείχνουν πως το επεξεργασμένο μαλλί πιθανόν να προσφέρει και πρόσθετα οφέλη στις καλλιέργειες.

Όπως είπε, εφαρμογές που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί σε παραγωγούς δείχνουν ότι βοηθά στην ανάπτυξη των φυτών και ενδεχομένως βελτιώνει την ποιότητα του τελικού προϊόντος.

Ωστόσο, διευκρίνισε ότι οι σχετικές επιστημονικές μελέτες βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη και γι’ αυτό το προϊόν διατίθεται προς το παρόν αποκλειστικά ως εδαφοβελτιωτικό.

«Έξυπνη» γεωργία και εξοικονόμηση νερού

Η συζήτηση επεκτάθηκε και στις δράσεις του MACC στον τομέα της ψηφιακής γεωργίας και της έξυπνης διαχείρισης των υδάτινων πόρων.

Ο κ. Μανουσάκης αναφέρθηκε στα συστήματα αισθητήρων, ηλεκτροβανών και αυτοματισμών που επιτρέπουν την απομακρυσμένη παρακολούθηση και διαχείριση των ποτισμάτων.

Αν και η αρχική εφαρμογή στόχευε κυρίως στους παραγωγούς, φέτος το ενδιαφέρον επεκτάθηκε και στον τουριστικό τομέα.

Σύμφωνα με τον Κ. Μανουσάκη, δύο μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες εγκατέστησαν τα συγκεκριμένα συστήματα στους κήπους τους, με στόχο τη σημαντική μείωση της κατανάλωσης νερού.

Όπως επεσήμανε, η πρωτοβουλία αυτή αναδεικνύει ότι και ο τουρισμός μπορεί να συμβάλει ενεργά στην προστασία του περιβάλλοντος, ενώ ταυτόχρονα μειώνει τα λειτουργικά του κόστη.

Τεχνολογία για καλύτερη ποιότητα ζωής

Ο κ. Μανουσάκης στάθηκε ακόμη στα οφέλη που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες στην καθημερινότητα των παραγωγών.

Περιγράφοντας ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα, σημείωσε ότι ένας ιδιοκτήτης αγροτεμαχίου μπορεί πλέον να παρακολουθεί και να ελέγχει εξ αποστάσεως όλα τα ποτίσματα από το κινητό ή τον υπολογιστή του, χωρίς να απαιτούνται συνεχείς μετακινήσεις.

Μάλιστα, όπως ανέφερε, ένα ολοκληρωμένο σύστημα για μια τέτοια εγκατάσταση μπορεί να υλοποιηθεί με κόστος περίπου 600 ευρώ.

«Δεν είναι μόνο η εξοικονόμηση χρημάτων. Είναι και η βελτίωση της ποιότητας ζωής, γιατί φεύγει το άγχος του αν ποτίστηκαν σωστά οι καλλιέργειες», σημείωσε.

Παράλληλα, κάλεσε όσους ενδιαφέρονται να ενημερωθούν για τις διαθέσιμες λύσεις να επικοινωνήσουν με το MACC μέσω της ιστοσελίδας του οργανισμού.

Κλείνοντας, ο κ. Μανουσάκης εξέφρασε την αισιοδοξία του ότι η Κρήτη μπορεί να αποτελέσει παράδειγμα καινοτομίας στον αγροδιατροφικό τομέα και στη βιώσιμη διαχείριση των φυσικών πόρων.