Προσωπικά δεδομένα στα social media: Πώς προστατεύουμε την ιδιωτικότητά μας από τους κινδύνους του διαδικτύου

Τι πρέπει να προσέχουμε στις αναρτήσεις, στις φωτογραφίες και στις ρυθμίσεις των λογαριασμών μας – Οι κινήσεις που περιορίζουν την έκθεση προσωπικών πληροφοριών και τον κίνδυνο διαδικτυακής απάτης

Τα social media αποτελούν καθημερινό μέσο επικοινωνίας, ενημέρωσης και ψυχαγωγίας. Μέσα από τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης μοιραζόμαστε φωτογραφίες, προσωπικές στιγμές, απόψεις, τοποθεσίες και πληροφορίες για την καθημερινότητά μας. Πολλές φορές, ωστόσο, δεν αντιλαμβανόμαστε πόσα στοιχεία αποκαλύπτουμε για τον εαυτό μας και πόσο εύκολα μπορούν να αξιοποιηθούν από τρίτους.

Η προστασία των προσωπικών δεδομένων στο διαδίκτυο δεν αφορά μόνο όσους έχουν δημόσιο προφίλ ή μεγάλο αριθμό ακολούθων. Αφορά κάθε χρήστη που διατηρεί λογαριασμό σε Facebook, Instagram, TikTok ή οποιαδήποτε άλλη πλατφόρμα.

Από τις ρυθμίσεις απορρήτου μέχρι τις φωτογραφίες που δημοσιεύουμε, υπάρχουν ορισμένες βασικές κινήσεις που μπορούν να περιορίσουν την έκθεση των προσωπικών μας πληροφοριών.

1. Ελέγχουμε ποιος βλέπει τις αναρτήσεις μας

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Επιδόματα που μπορεί να δικαιούστε και δεν γνωρίζετε – Πώς θα τα βρείτε σε λίγα λεπτά

Το πρώτο βήμα είναι να γνωρίζουμε ποιοι έχουν πρόσβαση στο περιεχόμενο που δημοσιεύουμε. Οι περισσότερες πλατφόρμες διαθέτουν ρυθμίσεις απορρήτου, μέσω των οποίων μπορούμε να επιλέξουμε αν οι αναρτήσεις μας θα είναι ορατές σε όλους, μόνο στους φίλους ή σε συγκεκριμένες ομάδες χρηστών.

Ένα ιδιωτικό προφίλ περιορίζει την πρόσβαση αγνώστων στις φωτογραφίες και στις δημοσιεύσεις μας. Αυτό δεν σημαίνει ότι το περιεχόμενο είναι απολύτως ασφαλές, καθώς ακόμη και ένας εγκεκριμένος ακόλουθος μπορεί να αποθηκεύσει ή να αναδημοσιεύσει μια φωτογραφία.

Είναι επίσης σημαντικό να ελέγχουμε ανά τακτά χρονικά διαστήματα τις λίστες φίλων και ακολούθων μας, αφαιρώντας λογαριασμούς που δεν αναγνωρίζουμε ή δεν εμπιστευόμαστε.

2. Δεν δημοσιεύουμε πληροφορίες που αποκαλύπτουν την τοποθεσία μας

Η δημοσίευση φωτογραφιών από το σπίτι, τον χώρο εργασίας ή τις καθημερινές μας διαδρομές μπορεί να αποκαλύψει περισσότερα από όσα υπολογίζουμε.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν δημοσιεύουμε ότι βρισκόμαστε εκτός σπιτιού ή ότι πρόκειται να απουσιάσουμε για αρκετές ημέρες. Τέτοιες πληροφορίες μπορούν να γίνουν ορατές σε ανθρώπους που δεν γνωρίζουμε.

Καλό είναι να αποφεύγουμε τη δημοσίευση της ακριβούς τοποθεσίας μας σε πραγματικό χρόνο και να ελέγχουμε αν οι εφαρμογές έχουν πρόσβαση στην τοποθεσία της συσκευής μας.

3. Προσέχουμε τι αποκαλύπτουν οι φωτογραφίες μας

Μια φωτογραφία μπορεί να περιέχει πληροφορίες που δεν είναι άμεσα αντιληπτές. Στο φόντο μιας εικόνας ενδέχεται να φαίνονται η διεύθυνση κατοικίας, πινακίδες οχημάτων, έγγραφα, εισιτήρια, τραπεζικές κάρτες ή άλλα προσωπικά στοιχεία.

Πριν από κάθε δημοσίευση, χρειάζεται να ελέγχουμε ολόκληρη την εικόνα και όχι μόνο το κεντρικό θέμα της.

Αποφεύγουμε επίσης να ανεβάζουμε φωτογραφίες εγγράφων, ταυτοτήτων, διαβατηρίων, εισιτηρίων ή οποιουδήποτε αρχείου περιλαμβάνει ευαίσθητες πληροφορίες.

4. Χρησιμοποιούμε ισχυρούς και διαφορετικούς κωδικούς πρόσβασης

Η χρήση του ίδιου κωδικού σε όλες τις ψηφιακές υπηρεσίες αυξάνει τον κίνδυνο παραβίασης των λογαριασμών μας. Αν ένας κωδικός διαρρεύσει, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για την πρόσβαση σε άλλες υπηρεσίες.

Οι ειδικοί συστήνουν τη χρήση μεγάλων και μοναδικών κωδικών πρόσβασης, οι οποίοι δεν περιλαμβάνουν εύκολα αναγνωρίσιμα προσωπικά στοιχεία, όπως ημερομηνίες γέννησης ή ονόματα.

Ένας διαχειριστής κωδικών μπορεί να βοηθήσει στην ασφαλή δημιουργία και αποθήκευσή τους, ενώ ιδιαίτερα σημαντική είναι και η ενεργοποίηση του ελέγχου ταυτότητας δύο παραγόντων.

5. Ενεργοποιούμε τον έλεγχο ταυτότητας δύο παραγόντων

Ο έλεγχος ταυτότητας δύο παραγόντων (2FA) προσθέτει ένα επιπλέον επίπεδο προστασίας στους λογαριασμούς μας.

Ακόμη και αν κάποιος αποκτήσει τον κωδικό πρόσβασής μας, θα χρειαστεί ένα δεύτερο στοιχείο επιβεβαίωσης για να συνδεθεί. Αυτό μπορεί να είναι ένας κωδικός από εφαρμογή ελέγχου ταυτότητας ή ένα άλλο υποστηριζόμενο μέσο επιβεβαίωσης.

Η ενεργοποίηση της συγκεκριμένης λειτουργίας είναι μία από τις σημαντικότερες κινήσεις για την ασφάλεια των λογαριασμών μας.

6. Δεν ανοίγουμε ύποπτους συνδέσμους και μηνύματα

Τα μηνύματα που υπόσχονται δώρα, κέρδη ή ενημερώνουν για δήθεν προβλήματα στον λογαριασμό μας μπορεί να αποτελούν προσπάθειες ηλεκτρονικής εξαπάτησης (phishing).

Οι επιτήδειοι συχνά χρησιμοποιούν ψεύτικα προφίλ ή μηνύματα που εμφανίζονται σαν να προέρχονται από γνωστές εταιρείες και υπηρεσίες, προκειμένου να αποσπάσουν κωδικούς και προσωπικά στοιχεία.

Δεν πατάμε σε συνδέσμους που μας προκαλούν υποψίες και δεν κοινοποιούμε ποτέ κωδικούς πρόσβασης ή κωδικούς επιβεβαίωσης. Αν λάβουμε μήνυμα για δήθεν πρόβλημα στον λογαριασμό μας, ελέγχουμε την ειδοποίηση μέσα από την επίσημη εφαρμογή ή την ιστοσελίδα της πλατφόρμας.

7. Περιορίζουμε τις εφαρμογές που έχουν πρόσβαση στα δεδομένα μας

Πολλές εφαρμογές ζητούν πρόσβαση στους λογαριασμούς κοινωνικής δικτύωσης για σύνδεση ή για πρόσθετες λειτουργίες. Με αυτόν τον τρόπο ενδέχεται να αποκτούν πρόσβαση σε πληροφορίες του προφίλ μας.

Είναι σημαντικό να ελέγχουμε ποιες εφαρμογές είναι συνδεδεμένες με τους λογαριασμούς μας και να αφαιρούμε όσες δεν χρησιμοποιούμε πλέον ή δεν αναγνωρίζουμε.

Παράλληλα, πριν αποδεχθούμε τα δικαιώματα μιας εφαρμογής, εξετάζουμε αν οι πληροφορίες που ζητά είναι απαραίτητες για τη λειτουργία της.

8. Είμαστε προσεκτικοί με τα προσωπικά στοιχεία που συμπληρώνουμε

Η ημερομηνία γέννησης, το τηλέφωνο, η διεύθυνση κατοικίας, το σχολείο, ο χώρος εργασίας και τα στοιχεία της οικογένειάς μας δεν χρειάζεται να είναι διαθέσιμα σε όλους.

Ακόμη και φαινομενικά αθώες πληροφορίες μπορούν να συνδυαστούν και να χρησιμοποιηθούν για την αναγνώριση ενός προσώπου ή για στοχευμένες προσπάθειες εξαπάτησης.

Γι’ αυτό συμπληρώνουμε στα προφίλ μας μόνο τα στοιχεία που είναι απαραίτητα και περιορίζουμε την ορατότητά τους.

9. Προστατεύουμε και τα δεδομένα των άλλων

Η προστασία της ιδιωτικότητας δεν αφορά αποκλειστικά τα δικά μας προσωπικά δεδομένα. Πριν δημοσιεύσουμε φωτογραφίες ή βίντεο στα οποία εμφανίζονται άλλα πρόσωπα, είναι σωστό να ζητάμε τη συγκατάθεσή τους.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις φωτογραφίες ανηλίκων. Η δημοσίευση εικόνων παιδιών, μαζί με πληροφορίες για το σχολείο, τις δραστηριότητες ή την καθημερινότητά τους, μπορεί να εκθέσει δεδομένα που θα πρέπει να παραμένουν ιδιωτικά.

10. Ελέγχουμε τακτικά τις ρυθμίσεις απορρήτου

Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης ανανεώνουν συχνά τις λειτουργίες και τις πολιτικές τους. Για τον λόγο αυτό, δεν αρκεί να έχουμε ρυθμίσει μία φορά τον λογαριασμό μας.

Χρειάζεται να ελέγχουμε περιοδικά τις επιλογές απορρήτου, τις συνδεδεμένες συσκευές, τις ενεργές συνδέσεις και τις εφαρμογές που έχουν πρόσβαση στα δεδομένα μας.

Αν εντοπίσουμε ύποπτη δραστηριότητα, αλλάζουμε άμεσα τον κωδικό πρόσβασης, αποσυνδέουμε άγνωστες συσκευές και ακολουθούμε τις οδηγίες ασφαλείας της πλατφόρμας.

Η ιδιωτικότητα ξεκινά από τις καθημερινές μας επιλογές

Η χρήση των social media δεν σημαίνει ότι πρέπει να σταματήσουμε να μοιραζόμαστε στιγμές και πληροφορίες. Σημαίνει, όμως, ότι χρειάζεται να γνωρίζουμε τι δημοσιεύουμε, ποιος μπορεί να το δει και πώς ενδέχεται να χρησιμοποιηθεί.

Η προσεκτική διαχείριση των ρυθμίσεων απορρήτου, οι ισχυροί κωδικοί, η επαλήθευση δύο παραγόντων και η αποφυγή ύποπτων συνδέσμων αποτελούν βασικά μέτρα προστασίας.

Στο διαδίκτυο, μια πληροφορία που δημοσιεύεται μπορεί να παραμείνει διαθέσιμη ακόμη και όταν διαγραφεί από το προφίλ μας. Γι’ αυτό, πριν από κάθε ανάρτηση, αξίζει να αναρωτηθούμε αν θέλουμε πραγματικά να είναι προσβάσιμη σε άλλους.